Sarıkamış Urartu Yazıtı

Sarıkamış (A 8-6)

Bir stelin alt ucu, I. Argişti’ye ait bir yazıtın son 27 satırını korumaktadır. Parça 1878 yılında A. D. Jerizow tarafından Kars ilindeki Sarıkamış’ta bir caminin dış duvarında yeniden kullanılmış halde bulunmuştur. Bildirildiğine göre Sarıkamış’ın yaklaşık 5 km dışındaki ormanlık bir sırt üzerinde bulunan harabelerden getirilmiştir. Parça 103 cm yüksekliğinde, 57 cm genişliğinde ve 28,5 cm kalınlığındadır. 1881 yılında Tiflis’e taşınmış ve 1891’den beri Gürcistan Müzesi envanterinde bulunmaktadır.

Transliterasyon:
1ʹ  [x x x x x x x x x x x]
2ʹ  x x ha-⸢ú⸣-bi URUa-hu-⸢ri-a-ni⸣
3ʹ  ⸢KUR?⸣.áš-⸢ṭu-hi⸣-ni-e-⸢i⸣ KUR-ni-⸢ni⸣
4ʹ  ši?-a-di? x ʾa-ri [x x? x]-ú-i-[x]
5ʹ  ⸢KUR?⸣.áš-⸢ṭu⸣-hi-ni-⸢i-e⸣ ha-ú-bi
6ʹ  [KUR]e-ti-ú-ni-⸢ni⸣ i-bi-ra-ni
7ʹ  [nu]-na-a-li ⸢DAN⸣-NU-i LÚA.SIMEŠ-⸢ni?⸣
8ʹ  [x]-ri-e ⸢ba⸣-di-ni-e x x ⸢ú⸣-x
9ʹ  [m]⸢ar⸣-gi-iš-ti-i-še a-li-e
10ʹ  ⸢hu⸣-ti-i-a-di d[hal]-⸢di⸣-e-di
11ʹ  dIM-di dUTU-di DINGIRMEŠ-áš-te
12ʹ  [ha]-ši-a-al-me-e DINGIRMEŠ-še!
13ʹ  ⸢su⸣-ú-i-du-lu-bi [za]-⸢šú⸣-ú-bi
14ʹ  [pa]-ri URUqa-al-bi-⸢na?-ni? KUR?-ni?⸣-[e?]
15ʹ  [a]-su-ú-ni ha-du-šú ⸢iš⸣-ti-ni
16ʹ  [1] ME x x 20 x ⸢ni? še⸣ x
17ʹ  [1] ME 50 [x x] 6 LIM 2 ME MUNUS⸢lu-túMEŠ⸣
18ʹ  [d]hal-di-ni-ni al-⸢su⸣-[ši-ni]
19ʹ  [m]ar-gi-iš-ti-ni mmì-nu-[a-hi]
20ʹ  [MAN] DAN-NU MAN KURbi-a-na-ú-⸢e⸣
21ʹ  ⸢a⸣-lu-si URUṭu-uš-pa URU
22ʹ  [m]ar-gi-iš-ti-še ⸢a⸣-li-e
23ʹ  a-lu-še i-ni DUB-te tú-li-e
24ʹ  [a]-lu-še pi-tú-li-e tú-ri-ni-ni
25ʹ  dhal-di-še dIM-še dUTU-[še]
26ʹ  [x x x] x x e x x x [x]
27ʹ  [x x x x] ni [x x x x]

Çeviri:
“(1ʹ) . . . Ahuria kentini ele geçirdim, (3ʹ) Ašṭuhini ülkesinin topraklarından çıktım, bir silo(?) […]. (4ʹ) Ašṭuhini ülkesinin bütün(?) [topraklarını(?)] ele geçirdim; (6ʹ) Etiuni ülkesinden … güçlü birlikler sınıra(?) geldiler. (9ʹ) Argişti şöyle der: Tanrı Haldi’ye, (11ʹ) Fırtına Tanrısı’na, Güneş Tanrısı’na ve (bütün) tanrılara dua ettim; tanrılar beni [di]nlediler. (13ʹ) (Etiunileri) geri püskürttüm ve Qalbina kentinin topraklarına doğru genişlettim(?), (15ʹ) . . . yakınında(?) (16ʹ) [1]00 ve x 20 . . . [1]50 [adam?], 6200 kadın. (18ʹ) Tanrı Haldi’nin aza[meti] ile ben Minu[a]’nın oğlu Argişti, (20ʹ) güçlü [kral], Bia ülkelerinin kralı, (21ʹ) Tuşpa-Şehri’nin efendisiyim. (22ʹ) Argişti şöyle der: (23ʹ) Bu yazıtı yok eden, (24ʹ) ona zarar veren kişiyi, Tanrı Haldi, Fırtına Tanrısı ve Güneş Tanrısı yok etsin […] … […] … […]”

Kaynaklar:
König, F. W. 1955. Handbuch der Chaldischen Inschriften, Graz (No. 89).
Nikolsky, M. V. 1896. Klinoobraznye nadpisi Zakavkaz’ia, Materīaly po arkheologīi Kavkaza V, Moskva (No. XXI, Lev. XXII).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 ss. 346–347, v. 3 s. 220, v. 5 ss. 214–215.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007007).

CTU A 8-6= CICh 119 = HchI 89 = UKN 130 = KUKN 176

Görseller:
M. V. Nikolsky, 1896