Çavuştepe Urartu Yazıtları

Tapınak Yazıtı (A 9-17)

Çavuştepe’de tapınak girişinin sol tarafında, in situ olarak iki yazıtlı bazalt blok bulunmuştur. Bunların sağında bulunması gereken üçüncü blok kayıptır. Bloklar 31 cm yüksekliğindedir; sol blok 49 cm, sağ blok ise 70,5 cm genişliğindedir. Metin, II. Sarduri’nin Sardurihinili adını verdiği tapınağın ve yerleşimin adanmasını içermektedir.

Transliterasyon:
1  dir-mu-ši-ni-e i-ni Ésu-si mdsar5-du-ri-še mar-giš-ti-hi-ni-[še ši-di-iš-tú-ni ba-du-si-e]
2  i-ú LÚAD-ni e-si-i MAN-tú-hi-ni na-ha-bi mdsar5-du-ri-še a-li [KITIM qu-ul-di-ni ma-nu ú-i gi-e-i]
3  iš-ti-ni ši-da-a-ú-ri i-e-še dhal-di-e-i É.BÁRA iš-ti-ni [ši-di-iš-tú-ú-bi Ésu-si?]
4  dir-mu-ši-ni-e e-ʾa É.GAL ba-du-si-e PA5 ÍDgu-gu-na-i-ni-ni [a-gu-bi te-ru-bi GIŠul-di]
5  GÁNMEŠ GIŠÚ.ŠEMEŠ URU GIBIL iš-ti-ni šá-tú-bi DAN-NUMEŠ ar-ni-[ú-ši-ni-e-li za-du-ú-bi]
6  te-ru-bi ti-i-ni mdsar5-du-ri-e-hi-ni-li mdsar5-du-ri-še a-li-e [su-u-i-ú-li ta-nu-li-ni?]
7  i-na-na-ni É.URU4-na-ni e-di-ni ši-du-li-ni ṣi-bu-li-ni mì-[i e-ši-me-ṣi el-mu-še ma-nu-ni]
8  ma-ni-ni dhal-di bi-di-ni dhal-di-na-ni KÁ bi-di-ni dir-mu-[ši-ni bi-di-ni mdsar5-du-ri-e]
9  mar-giš-ti-hi-ni-e ul-gu-še al-su-i-še e-ia-ar-di-še-e dhal-[di-i-ni-ni al-su-ú-i-ši-ni]
10  mdsar5-du-ri-ni MAN DAN-NU MAN al-su-i-ni MAN KURbi-a-i-na-a-[ú-e a-lu-si URUṭu-uš-pa-a URU]

Çeviri:
“(1) Tanrı Irmušini için, Argişti’nin oğlu Sarduri, babasının kraliyet koltuğuna oturduğunda bu kule tapınağını (susi) [mükemmellikle inşa etti]. (2b) Sarduri şöyle der: [toprak terk edilmişti], orada (daha önce) [hiçbir şey] inşa edilmemişti. Orada Tanrı Haldi’nin bir tapınağını ve Tanrı Irmušini için [bir kule tapınağı(?)] ve bir kaleyi mükemmellikle [inşa ettim]. (4b) Gugunaini Nehri’nden bir kanal [kazdım; bir bağ(?), tahıl tarlaları [diktim], orada yeni bir yerleşim kurdum (ve) büyük iş[ler gerçekleştirdim]. (6) Ona Sardurihinili adını verdim. Sarduri şöyle der: Bu inşa nedeniyle [suiuli yapılabilir(?)]. Ayrıca inşa edilebilir(?) ve … yapılabilir. Ve(?) ešimeṣi elmuše olabilir. (8) Tanrı Haldi adına, ‘Tanrı Haldi’nin Kapısı’ adına, Tanrı Irmu[šini adına], Argişti’nin oğlu [Sarduri için] yaşam, azamet, aslan gücü(?) olsun. Tanrı Hal[di’nin himayesinde . . .] (ben) Sarduri, güçlü kral, büyük kral, Biainili ülkesinin kralı, [Tuşpa kentinin efendisiyim].”

Kaynaklar:
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 442, v. 3 ss. 277–278, v. 5 s. 271.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007062).

CTU A 9-17 = KUKN 247

Görseller:
T. Bilgin, 2024

Silo Yazıtı (A 9-27)

Bir tahıl ambarı yazıtını barındıran dikdörtgen kireçtaşı levha, 1965–72 yılları arasında Çavuştepe’de yapılan kazılar sırasında bulunmuştur. 37 cm yüksekliğinde, 59 cm genişliğinde ve 8 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi envanterindedir.

Transliterasyon:
1  dhal-di-ni-ni
2  al-su-i-ši-ni
3  mdsar5-du-ri-še
4  mar-giš!-ti-hi-ni-še
5  i-ni ʾa-ri šú-ú-ni
6  5 LIM 8 ME ka-pi iš-ti-ni

Çeviri:
“Tanrı Haldi’nin azameti ile Argişti’nin oğlu Sarduri bu siloyu doldurdu. Burada 5.800 kapi (tahıl) vardır.”

Kaynaklar:
Dinçol, A. M. 1978. “Urartäische Inschriften aus Çavuştepe – Sarduriḫinili,” Anadolu /Anatolia 21: 95–103 (s. 96 Şek.1).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 448, v. 3 s. 284, v. 5 ss. 276–277.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007072).

Görseller:
A. M. Dinçol, 1978
M. Salvini, 2008
Francesco Bini, 2022 (CC BY-SA 4.0)

Silo Yazıtı (A 9-28)

Bir tahıl ambarı yazıtıyla işlenmiş dikdörtgen kireçtaşı levha, 1965–72 yılları arasında Çavuştepe’de yapılan kazılar sırasında bulunmuştur. 30 cm yüksekliğinde, 40 cm genişliğinde ve 8 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi envanterindedir.

Transliterasyon:
1  dhal-di-ni-ni
2  al-su!-ši-ni
3  mdsar5-du-ri-še
4  mar-giš-ti-hi-ni-še
5  i-ni ʾa-ri šú-u-ni
6  5 LIM ka-pi iš-ti-<ni!>

Çeviri:
“Tanrı Haldi’nin azameti ile Argişti’nin oğlu Sarduri bu siloyu doldurdu. Burada 5.000 kapi (tahıl) vardır.”

Kaynaklar:
Dinçol, A. M. 1978. “Urartäische Inschriften aus Çavuştepe – Sarduriḫinili,” Anadolu /Anatolia 21: 95–103 (s. 97 Şek. 2, Lev.1.2).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 448, v. 3 s. 285, v. 5 s. 277.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007073).

Görseller:
A. M. Dinçol, 1978
M. Salvini, 2008

Silo Yazıtı (A 9-29)

Bir tahıl ambarı yazıtlı dikdörtgen kireçtaşı levha, 1965–72 yılları arasında Çavuştepe’de yapılan kazılar sırasında bulunmuştur. 33 cm yüksekliğinde, 48 cm genişliğinde ve 11 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi envanterindedir.

Transliterasyon:
1  dhal-di-ni-ni
2  al-su-i-ši-ni
3  mdsar5-du-ri-še
4  mar-giš-ti-hi-ni-še
5  i-ni ʾa-ri šú-ú-ni
6  6 LIM 5 ME
7  ka-pi iš-ti-ni

Çeviri:
“Tanrı Haldi’nin azameti ile Argişti’nin oğlu Sarduri bu siloyu doldurdu. Burada 6.500 kapi (tahıl) vardır.”

Kaynaklar:
Dinçol, A. M. 1978. “Urartäische Inschriften aus Çavuştepe – Sarduriḫinili,” Anadolu /Anatolia 21: 95–103 (s. 98 Şek. 3).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 ss. 448–449, v. 3 s. 285, v. 5 s. 277.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007074).

Görseller:
A. M. Dinçol, 1978
Francesco Bini, 2022 (CC BY-SA 4.0)

Silo Yazıtı (A 9-30)

Bir tahıl ambarı yazıtıyla işlenmiş dikdörtgen kireçtaşı levha, 1965–72 yılları arasında Çavuştepe’de yapılan kazılar sırasında bulunmuştur. 33 cm yüksekliğinde, 53 cm genişliğinde ve 12 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi envanterindedir.

Transliterasyon:
1  mdsar5-du-ri-še
2  mar-giš-ti-hi-ni-še
3  i-ni ʾa-ri šú-ú-ni
4  5 LIM 4 ME ka-pi iš-ti-ni

Çeviri:
“Argišti’nin oğlu Sarduri bu siloyu doldurdu. Burada 5.400 kapi (tahıl) vardır.”

Kaynaklar:
Dinçol, A. M. 1978. “Urartäische Inschriften aus Çavuştepe – Sarduriḫinili,” Anadolu /Anatolia 21: 95–103 (s. 99 Şek. 4, Lev. 2.2).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 449, v. 3 ss. 193–194, v. 5 ss. 277–278.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007075).

Görseller:
A. M. Dinçol, 1978

Silo Yazıtı (A 9-31)

Bir tahıl ambarı yazıtını barındıran dikdörtgen kireçtaşı levha, 1965–72 yılları arasında Çavuştepe’de yapılan kazılar sırasında bulunmuştur. 33 cm yüksekliğinde, 56 cm genişliğinde ve 10 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi envanterindedir.

Transliterasyon:
1  mdsar5-du-ri-i-še
2  mar-giš-ti-hi-ni-še
3  i-ni Éʾa-ri šú-u-ni
4  10 LIM 3 LIM 2 ME ka-pi iš-ti-ni

Çeviri:
“Argišti’nin oğlu Sarduri bu siloyu doldurdu. Burada 13.200 kapi (tahıl) vardır.”

Kaynaklar:
Dinçol, A. M. 1978. “Urartäische Inschriften aus Çavuştepe – Sarduriḫinili,” Anadolu /Anatolia 21: 95–103 (s. 100 Şek. 5, Lev. 3.1).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 449, v. 5 s. 278.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007076).

Görseller:
A. M. Dinçol, 1978
Francesco Bini, 2022 (CC BY-SA 4.0)

Silo Yazıtı (A 9-32)

Bir tahıl ambarı yazıtıyla işlenmiş dikdörtgen kireçtaşı levha, 1965–72 yılları arasında Çavuştepe’de yapılan kazılar sırasında bulunmuştur. İki parçaya kırılmıştır ve yazıtın sağ ucu eksiktir. Günümüze ulaşan parça 33 cm yüksekliğinde, 48 cm genişliğinde ve 7 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi envanterindedir.

Transliterasyon:
1  mdsar5-du-⸢ri⸣-[še]
2  mar-giš-ti-hi-⸢ni⸣-[še]
3  i-ni ʾa-ri šú-[ú-ni]
4  8 LIM ka-pi iš-[ti-ni]

Çeviri:
“Argišti’nin oğlu Sarduri bu siloyu doldur[du]. Burada 8.000 kapi (tahıl) va[r].”

Kaynaklar:
Dinçol, A. M. 1978. “Urartäische Inschriften aus Çavuştepe – Sarduriḫinili,” Anadolu /Anatolia 21: 95–103 (s. 101 Şek. 6, Lev. 3.2).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 449, v. 5 s. 278.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007077).

Görseller:
A. M. Dinçol, 1978

Silo Yazıtı (A 9-33)

Bir tahıl ambarı yazıtıyla işlenmiş dikdörtgen kireçtaşı levha, 1965–72 yılları arasında Çavuştepe’de yapılan kazılar sırasında bulunmuştur. 32 cm yüksekliğinde, 52 cm genişliğinde ve 8,5 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi envanterindedir.

Transliterasyon:
1  dhal-di-ni-ni
2  al-su-i-ši-ni
3  mdsar5-du-ri-še
4  mar-giš-ti-hi-ni-še
5  i-ni ʾa-ri šú-ú-ni
6  10 LIM 9 LIM ka-pi iš-ti-ni

Çeviri:
“Tanrı Haldi’nin azameti ile Argişti’nin oğlu Sarduri bu siloyu doldurdu. Burada 1.900 kapi (tahıl) vardır.”

Kaynaklar:
Dinçol, A. M. 1978. “Urartäische Inschriften aus Çavuştepe – Sarduriḫinili,” Anadolu /Anatolia 21: 95–103 (s. 102 Şek. 7, Lev. 4.1).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 ss. 449–450, v. 5 s. 278.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007078).

Görseller:
A. M. Dinçol, 1978
Francesco Bini, 2022 (CC BY-SA 4.0)

Silo Yazıtı (A 9-34)

Üstunde aşınmış bir tahıl ambarı yazıtı bulunan ufalanabilir gri taştan dikdörtgen levha 32 cm yüksekliğinde, 52 cm genişliğinde ve 8,5 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi’nde sergilenmektedir.

Transliterasyon:
1  dhal-di-ni-ni al-su-ši-ni
2  md⸢sar5-du⸣-ri-i-še
3  mar-[giš]-ti-hi-ni-še
4  i-ni ʾa-⸢ri⸣ šú-ú-ni
5  10 LIM 2 LIM 4 ME 32
6  ka-pi iš-ti-ni

Çeviri:
“Tanrı Haldi’nin azameti ile Ar[giş]ti’nin oğlu Sa[rd]uri bu siloyu doldurdu. Burada 12.432 kapi (tahıl) vardır.”

Kaynaklar:
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 450, v. 3 s. 288, v. 5 s. 279.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007079).

Görseller:
Bora Bilgin, 2024

Silo Yazıtı (A 9-35)

Çavuştepe’den (eski Astvadzašen/Asbaşin) gelen, kenarları kırık yazıtlı levha 19. yüzyılda bulunmuş ve Almanya’ya götürülmüştür. 35 cm yüksekliğinde, 52 cm genişliğinde ve 12 cm kalınlığındadır ve Berlin’deki Vorderasiatisches Museum’un envanterindedir.

Transliterasyon:
1  [d]hal-di-ni-ni
2  al-su-i-ši-ni
3  mdsar5-du-ri-še
4  mar-giš-ti-hi-ni-še
5  i-ni ʾa-ri šú-ú-ni
6  10 LIM 5 LIM 3 ME
7  ka-pi iš-ti-ni

Çeviri:
“Tanrı Haldi’nin azameti ile Argişti’nin oğlu Sarduri bu siloyu doldurdu. Burada 15.300 kapi (tahıl) vardır.”

Kaynaklar:
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 450, v. 3 s. 288, v. 5 s. 279.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007080).

CTU A 9-35 = CICh 137 = HchI 111b = UKN 163 = KUKN 253

Görseller:
M. Salvini, 2008
Einsamer Schütze, 2011 (CC BY-SA 3.0)

Taş Levha (A 18-2)

Kumtaşı bir levha üzerindeki küçük bir yazmanlık alıştırması, 1965–1972 yılları arasında Çavuştepe’de yapılan kazılar sırasında bulunmuştur. 37 cm yüksekliğinde, 21 cm genişliğinde ve en fazla 21 cm kalınlığındadır ve Van Müzesi envanterindedir.

Transliterasyon:
1ʹ  […] MAN A ŠUR […]
2ʹ  […] AH […]

Çeviri:
“. . . kral . . ”

Kaynaklar:
Dinçol, A. M. 1978. “Urartäische Inschriften aus Çavuştepe – Sarduriḫinili,” Anadolu /Anatolia 21, 95–103 (102).
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 644, v. 3 s. 384, v. 5 s. 357.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007117).

Taş Fragmanlar (A 18-11B–C)

St. Petersburg’daki Hermitage Müzesi koleksiyonunda bulunan iki küçük parça (B ve C) Çavuştepe’de bulunmuş olarak bildirilmektedir. B parçası 14 × 9 cm, C parçası ise 10 × 5,5 cm ölçülerindedir. Hermitage koleksiyonundaki A parçası A 12-5a altında yeniden sınıflandırılmıştır.

Transliterasyon:
Fragman B
1ʹ  […] 3 ni […]
2ʹ  […] ⸢2⸣ LIM ⸢4⸣ [ME …]
3ʹ  […] 4 ME […]
4ʹ  […]-x-⸢ṣu⸣ […]

Fragman C
1ʹ  […] ⸢URU?⸣ […]
2ʹ  […] ni […]

Kaynaklar:
Salvini, M. 2008–2018. Corpus dei Testi Urartei, v. 1 s. 648, v. 3 s. 387, v. 5 s. 361.
eCUT – Electronic Corpus of Urartian Texts (https://oracc.museum.upenn.edu/ecut/Q007126).

CTU A 18-11B–C = HchI Inc 3b–c = UKN 310b–c = KUKN 484b–c

Görseller:
The State Hermitage Museum